İnsan "nisyan" (unutkanlık) ile maluldür. Bazen nefsimize yenilir, bazen gaflete düşer ve hata yaparız. Günah işlediğimizde kalbimize çöken o ağırlık, aslında ruhun "Ben kirlendim, beni temizle" çığlığıdır. İşte İslam'da bu temizliğin adı Tövbedir.
Bu yazımızda; sadece dille söylenen bir söz değil, kalbin ve bedenin "U Dönüşü" olan tövbeyi, Tevbe-i Nasûh (Samimi Tövbe) şartlarını ve Allah'ın sonsuz rahmet kapısını konuşacağız.
Tövbe Nedir? (Sözlükten Öte)
Arapça kökenli olan Tövbe; "Geri Dönmek" demektir. Günahtan yüz çevirip, tekrar Allah'a dönmektir. Tövbe, bir pişmanlık yangınıdır; o yangın günahları yakar ve kül eder.
Tövbenin Kabul Olması İçin 4 Şart (Tevbe-i Nasûh)
Alimler, bir tövbenin "gerçek tövbe" sayılabilmesi için şu 4 adımı şart koşmuşlardır:
1. Kalben Pişmanlık (Nedamet)
Tövbenin ruhudur. "Keşke yapmasaydım" diyerek kalbin sızlamasıdır. Hz. Peygamber (s.a.v); "Pişmanlık tövbedir" buyurmuştur.
2. Günahı Terk Etmek (Eylem)
Hem "Tövbe ya Rabbi" diyip hem de günaha devam etmek, alimlere göre "yalancıların tövbesidir". Elindeki ateşi bırakmadan "elim yanıyor" denmez.
3. Tekrar Yapmamaya Söz Vermek (Azim)
Geleceğe dair kesin bir karar vermektir. İradeni ortaya koyup, o kapıyı bir daha açmamak üzere kilitlemektir.
4. Kul Hakkı Varsa Helalleşmek
Eğer günah bir başkasının hakkını (malını, onurunu) ilgilendiriyorsa; sadece Allah'tan af dilemek yetmez, o kişiyle helalleşmek şarttır.
Ümitsizlik Yoktur: Allah'ın Vaadi
Şeytanın en büyük tuzağı "Sen çok kirlendin, Allah seni affetmez" fısıltısıdır. Oysa Allah (c.c), Zümer Suresi 53. ayette şöyle seslenir:
"De ki: Ey kendi aleyhlerine haddi aşan (günah işleyen) kullarım! Allah'ın rahmetinden ümidinizi kesmeyin. Şüphesiz Allah bütün günahları affeder."
Tövbe ile İstiğfar Arasındaki Fark Nedir?
Bu iki kavram sıkça karıştırılır:
- İstiğfar (Sözlü Temizlik): "Estağfirullah" diyerek dille af dilemektir. Tövbenin giriş kapısıdır.
- Tövbe (Fiili Dönüş): Hatanı telafi etmek, rotanı düzeltmek ve fiilen Allah'a yönelmektir.
- Özetle: İstiğfar "Özür dilerim" demekse, Tövbe "Bir daha yapmayacağım ve telafi edeceğim" demektir.
Tövbe Kapısı Ne Zaman Kapanır?
Bu kapı son ana kadar açıktır. Hadis-i şeriflere göre iki vakte kadar tövbe kabul edilir:
1. Can boğaza gelene kadar (Son nefes/Gargara hali).
2. Güneş batıdan doğana kadar (Kıyamet alameti).
Rabbim, bizi günahında ısrar edenlerden değil; hata yaptığında hemen kapısına koşup "Tevvâb" ismine sığınanlardan eylesin.
Sevgi ve dua ile kalın. Allah'a emanet olun.
Editör: Sevda Ç.
